Vergi yüzsüzlerinin hesaplarına ihtiyati haciz koyan Maliye, bazılarının 5 milyar TL'lik hazine bonosu ve tahvil alarak devlete borç verdiğini tespit etti.

Maliye Bakanlığı'nın, vergi borcunu ödemeyen mükelleflerin banka hesabına haciz uygulaması kamuoyunda tartışılmaya devam ediyor. Uygulama iş dünyası temsilcilerinin tepkisini çekti, ancak detaylı incelemenin ardından ilginç sonuçlara ulaşıldı. Birçok mükellefin bankada parası olduğu halde, vergi borcunu ödemediği ortaya çıktı. 130 bin mükellefin 10 milyar Yeni Türk Lirası'nı bulan vergi borcu için hesaplarına ihtiyati haciz koyan Gelir İdaresi Başkanlığı, yatırım hesaplarını incelediğinde çarpıcı bilgiler elde etti. Bu kişilerden bazılarının vergisini ödemediği halde yaklaşık 5 milyar TL'lik Hazine bonosu ve devlet tahvili almak suretiyle devlete borç para verdiği tespit edildi. Banka hesaplarında yaptıkları incelemede çelişkili rakamlarla karşılaştıklarını belirten yetkililer, "Elde ettiğimiz sonuçlar karşısında donduk kaldık. Devlete birkaç bin TL'lik borcunu ödemeyenlerin milyonlarca yeni liralık bono ve tahvil aldıklarını görünce şaşırdık." dedi. Maliye Bakanı Kemal Unakıtan'ın önümüzdeki günlerde bir basın toplantısı düzenleyerek konuyla ilgili açıklama yapması bekleniyor.

2007 yılında vergi gelirlerinde beklenen tahsilatı yapamayan Maliye, yıl sonu hedefini tutturmak için seferberlik ilan etti. Veri ambarındaki bilgiler üzerinden gerçekleştirdiği çapraz denetimler sonucunda ilk etapta 130 bin vergi borçlusunun banka hesaplarına iki hafta önce ihtiyati haciz konuldu. Vergi borcunu ödememekte ısrar eden mükellefler mercek altına alındı. 29 ilde bulunan vergi dairesi başkanlıklarına alarm verildi. Edinilen bilgiye göre banka hesaplarına tedbir konulmasına yönelik incelemeler devam ediyor. Herhangi bir yanlışlık olmaması ve yapılan itirazlara yönelik hesaplar yeniden gözden geçiriliyor. Maliye Bakanı Kemal Unakıtan, iki hafta önce yaptığı bütçe sunuş konuşmasında risk analizine dayalı denetim sisteminin kapsamı genişletilerek vergi incelemelerinin daha etkin ve yaygın olmasının sağlanacağını belirtmişti. Unakıtan, vergi kaçakçılığı ve kayıt dışının üstüne daha sıkı önlemlerle gideceklerini söylemişti.

Elektronik hacizle vergi ve cezaların cebren tahsilinin faaliyete geçirilmesi, hükümetin yıl sonuna kadar uygulayacağı acil eylem planında da yer almıştı. Borç Takip ve Değerlendirme Sistemi'nin temelini oluşturan ilk adım sayesinde, hem vergi borcu bulunan hem de bankada mevduat tutan mükellefler tespit edildi. Bankalara yazı gönderilerek, borçlu mükelleflerin hesap hareketlerinin bloke edilmesi istendi. Önümüzdeki dönemde de vergi borçlularının banka mevduatı, gayrimenkul ve motorlu taşıt bilgileri öncelikli olmak üzere tüm mal varlığına elektronik ortamda ulaşılarak tahsilat için yakın markajda tutulacak. Risk analizine dayalı denetim sistemi kapsamında 2007 yılı Ocak-Eylül döneminde denetim birimleri tarafından yapılan vergi incelemeleri sonucunda 92 bin 331 vergi inceleme raporu düzenlendi. İncelenen 36,6 milyar yeni lira matraha karşılık 21 milyar yeni lira matrah farkı tespit edildi. Matrah farkında bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 162 artış görülüyor. Bu incelemelerde 4,9 milyar yeni lira vergi cezası ve usulsüzlük cezası kesildi. Cezalar bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 107 arttı. Bu yıl içinde tarhiyat öncesi ve sonrası uzlaşmalar sonucunda 721 milyonu vergi aslı ve cezası, 875 milyonu gecikme faizi olmak üzere toplam 1 milyar 596 milyon TL tahsilat sağlandı.

Uygulama iş dünyasının tepkisini çekmişti. Ankara Ticaret Odası Başkanı Sinan Aygün, esnafın, dükkanına kilit vurma noktasına geldiğini iddia etmişti. Hesaplarına bloke konulan esnafın, paralarını kullanamaması yüzünden çek ve senetlerini ödeyemediğine dikkat çekmişti. Türkiye Giyim Sanayicileri Derneği (TGSD) Başkanı Ahmet Nakkaş ise uygulama sebebiyle haciz gelen ihracatçıların, bankalarla olan ilişkilerinin gereksiz yere yara aldığını söyledi. İhracat yapan firmaların KDV alacakları çerçevesinde Maliye'ye olan vergi borçlarına dair mahsup işleminin gerçekleştirildiğini dile getiren Nakkaş, vergi dairelerinin mahsup işlemini zamanında işleme almadığını, bu nedenle ihracatçıların Maliye'ye borçlu göründüğünü ve ihracatçı şirketlerin de hesaplarına ihtiyati haciz konulmasının, firmaların iş yapamaz hale gelmesine neden olduğunu kaydetmişti.