Mecliste görüşülen kanun teklifi, 15 yaş altındaki çocukların sosyal medya kullanımına sınırlamalar getirilmesini öngörerek ülkeyi bu konuyu tartışan ülkeler arasına dahil etti.

Düzenleme yalnızca erişim kısıtlamasıyla sınırlı kalmayıp yaş doğrulama, çocuklara özel hizmet tasarımı ve ebeveyn denetimi gibi başlıklarda platformlara yeni sorumluluklar yüklüyor.



Teklife göre sosyal medya platformları, 15 yaşını doldurmamış çocuklara hizmet sunamayacak ve bu yasağın uygulanması için yaş doğrulama dahil gerekli önlemleri almak zorunda olacak.

15 yaşını doldurmuş çocuklar için ise yetişkinlerden ayrıştırılmış bir kullanıcı deneyimi sunulması planlanıyor.

Ayrıca ebeveynlerin çocukların çevrim içi hareketlerini izleyebilmesi, kullanım süresini yönetebilmesi ve hesap ayarlarını kontrol edebilmesine imkan tanıyan araçların sağlanması öngörülüyor.

Düzenlemenin gerekçesinde, çocukların dijital ortamlarda zararlı içerik, siber zorbalık ve dijital bağımlılık gibi risklerle karşı karşıya kaldığı belirtilerek, fiziksel, zihinsel ve sosyal gelişimlerinin korunmasının hedeflendiği ifade ediliyor.

Yetkililer, uzun süredir üzerinde çalışılan bu düzenlemenin çocukları dijital risklerden korumayı amaçladığını vurguluyor.

Dünya genelinde de benzer uygulamaların yaygınlaştığı görülüyor.

Bazı ülkelerde 16 yaş altına sosyal medya kısıtlamaları getirilirken, bazı bölgelerde 14 yaş altına doğrudan yasak, daha büyük yaş grupları için ise ebeveyn izni şartı uygulanıyor.

Avrupa’da ise daha çok yaş doğrulama ve güvenlik önlemlerinin artırılması yönünde bir yaklaşım öne çıkıyor.

Taslak düzenleme, üç temel eksene dayanıyor: çocukların korunması, platformların daha fazla sorumluluk üstlenmesi ve algoritmaların şeffaflığı.

Buna göre özellikle küçük yaştaki kullanıcıların karşısına çıkan içeriklerin yaşa uygun olması gerekecek. Şiddet, saldırganlık veya cinsel içeriklerin genç kullanıcılara gösterilmemesi hedefleniyor.

Aynı zamanda ekran süresi ve içerik sınırlandırmalarıyla daha sağlıklı bir dijital deneyim oluşturulması planlanıyor.
Uzmanlara göre ergenlik döneminde sosyal medya etkileşimleri, gençlerin psikolojik dengesini olumsuz etkileyebiliyor.

Dijital ortamlarda yoğun şekilde maruz kalınan içeriklerin davranışlara yansıma riski bulunduğu, ayrıca onaylanma ihtiyacının sosyal medya aracılığıyla sağlıksız biçimde pekiştirilebildiği belirtiliyor.

Bu nedenle yaş sınırının önemli bir adım olduğu ancak tek başına yeterli olmadığı vurgulanıyor.

Eğitim sisteminde bilinçli teknoloji kullanımına yönelik derslerin yer alması ve ailelerin çocuklara doğru model olması gerektiği ifade ediliyor.

Aile içindeki teknoloji kullanım alışkanlıklarının, çocukların davranışlarını doğrudan etkilediğine dikkat çekilerek, sağlıklı bir dijital ilişki için ebeveynlerin de aktif rol üstlenmesi gerektiği belirtiliyor.

(Muhabir: Furkan Öztürkmen)