Yaza girdiğimiz bugünlerde en çok konuşulan konuların başında kuşkusuz kilo vermek geliyor. Kilo vermek için de sürekli yeni diyet formülleri deneniyor. Beslenme ve Diyet Uzmanı Zehra Akören, bu tip uygulamaların çok sağlıksız olduğunu belirterek “Üç beş günlük diyet programları ile kilo alıp, verirseniz ruh ve beden sağlığınız ve metabolizmanız olumsuz etkilenebilir. Elinize ince bir lastik alıp bunu sürekli gerip bırakırsanız lastik gevşer. Vücudumuzu bir tren ağı gibi örmüş olan damar sistemimizde, hızlı kilo alıp verme halinden aynı şekilde olumsuz olarak etkilenir.

Dolayısı ile çeşitli diyet programlarını uygulamak yerine, vücut analizimizi yaptırarak ihtiyacımız olan gıdaları belirleyip, düzenli bir yaşam tarzı benimseyerek sağlığımızı koruyabiliriz. Yaşam tarzımızı bilimsel veriler üzerine oturtmak, öncelikli seçimimiz olmalıdır.” diyor.

Diyet kelimesinin insan psikolojisi üzerinde olumsuz etkilerinin olduğunun altını çizen Akören, sağlıklı kilo vermekle ilgili olarak şunları söylüyor:

“Diyet; çeşitli hastalıklara yönelik olarak yapılan bir beslenme şeklidir. Kilo vermek ise diyet yapmaktan ziyade bir yaşam tarzı değişikliğidir. Yaşam tarzınızda yapılacak olan en önemli değişiklikte beslenme alışkanlıklarınızı doğru beslenme kurallarına göre, ortoreksia geliştirmeden oluşturmaktır. Beslenme karın doyurmak demek değildir. Doğru miktarda, doğru zamanda vücudumuza çeşitli gıdaları almaktır. Sıcakların hızla yükseldiği yaz aylarında sağlıklı beslenmeye özen göstermek, vücudumuza yapacağımız iyi bir yatırımdır.

Sıcak günlerde öncelikle vücudumuza alacağımız sıvı miktarı ve çeşidi çok önemlidir. Günlük sıvı alımını kişiye bağlı olarak artırmalıyız. Meşrubatlar yerine su, bitkisel çaylar, ayran, maden suyu gibi sıvı gıdaları tüketmeliyiz. Vücudumuzda sıcak havalar nedeniyle, terlemeye bağlı olarak ciddi mineral kayıpları olur. Ayrıca kalp damar sağlığımızı korumak için kesinlikle sıcak havalarda kızartmalar, ağır hamur tatlıları, börek, çörek, pasta kek gibi yiyeceklerin tüketilmemelidir. Beyaz şeker ve beyaz undan uzak durmak, onun yerine Akdeniz modeli beslenmeyi seçmek gerekir. Örneğin; salata hazırlarken sadece bir domates ya da salatalık doğramak değil, kendimize gökkuşağı gibi bütün renklerden oluşan bir salata hazırlamak, bu gıdalarla birlikte vücudumuza damar koruyucular yani antioksidanlar alacağımız için çok faydalıdır. İçinde turp, beyaz soğan, marul, domates, havuç, maydanoz, dereotu, kırmızıbiber, salatalık gibi sebzeleri olan bir salata önemli bir antioksidan kaynağıdır.

Salatalarımızın içine haşlanmış kuru baklagiller, hurma, kuru erik - kayısı veya incir ya da çeşitli taze meyveler doğrayarak besin değerini arttırabiliriz. Özellikle; yaz mevsiminde akşam yenilen öğünlerin erken saatlere alınması, doğru pişirme teknikleri uygulanarak üretilen menülerin tercih edilmesi genel sağlığımız açısından önemli olduğu kadar, yüksek tansiyon, kalp ve damar hastalıkları, şeker hastalığının engellenmesi ve kilo alımının önlenmesi açısından da önemlidir. Vücudumuz güneş sistemi gibi hareket eder, sindirim enzimleri akşam saatlerinde yavaşlar. Artık bedenimiz, uykuya hazırlanmaktadır. Uykuya hazırlanmakta olan ve hareketleri yavaşlayan bedene aldığınız gıdayı yakamayacağından dolayı kilo alımı kaçınılmaz olacaktır. Akşam yemeği öğününü en geç 19.30’a kadar bitirmiş olmak gerekir. Hafif bir akşam yemeğinden en az bir saat sonra normal tempoda yapılacak bir yürüyüşe çıkmak hem kilo alımını engeller hem de uyku kalitemizi yükseltir.

Hacmi büyük besinler tercih edilmeli

Sağlıklı beslenmede volümetrik beslenmenin önemli bir formül olduğunu belirten Akören, bu beslenme biçimiyle ilgili şu bilgileri veriyor:

“Volümetrik beslenme; hacmi büyük yiyecekleri yiyerek daha uzun süre tok kalmak demektir. Mesela kurutulmuş meyvelerde şeker oranları yüksek, porsiyon hacmi ise küçüktür. Oysa taze meyvelerin hacmi daha geniş olduğu için içeriğinde bulunan su miktarı daha uzun süre tok kalmamıza yardımcı olabilir.

Azı karar çoğu zarar prensibi ile hareket ederek; beslenme planımızı oluşturmalıyız. Üç gün boyunca sadece su içerseniz, dördüncü gün vücut sıvı dengesi bozulacağından yaşamınızı yitirirsiniz. Sonuçta beslenme prensiplerine uygun, sağlıklı üretilmiş her şeyi tüketeceğiz ama porsiyon miktarına dikkat edeceğiz.

Kalori ihtiyacına göre herkesin yemesi gereken porsiyon miktarı farklıdır. Dolayısı ile kişiye özel porsiyon gramajının belirlenmesi için bir diyetisyene danışmakta fayda vardır. Örneğin bir porsiyonda 12 kiraz vardır. Eğer 12 tane kiraz yerseniz yaklaşık 48 kalori alırsınız. Ama bir kilo kiraz yerseniz aldığınız kalori arttığı için bu yağa dönüşür. Vücutta biriken fazla enerji harcanmadığı sürece, hormonal sisteminiz de sağlıklı çalışmıyorsa karın ve basen bölgesine yağ olarak birikmeye başlar, deri altında toplanan yağlar organların çalışmasını zorlaştırır ve hastalıklar başlar.